1. INLEIDING

Dit verkiezingsprogramma geeft aan waar D66 Lisse voor staat en waar D66 Lisse zich in de komende vier jaar voor gaat inzetten.

Ons profiel in de verkiezingscampagne
Inhoudelijk gaan we op met name op de volgende thema´s campagne voeren:
- ruimte voor wonen
- ruimte voor jong en oud
- ruimte voor groen en natuur
Zie paragraaf 3.4 voor wonen, paragrafen 3.2 en 3.5 voor jong en oud, en de paragrafen 3.6 en 3.8 voor groen en natuur.
Bij deze thema’s belichten we een selectie van concrete punten uit dit verkiezingsprogramma.

Onze verkiezingsleuze is: Duidelijk D66 Lisse.

Meer informatie op verder op deze website
Voor meer informatie verwijzen wij u naar informatie verder op deze website. Op deze website staan onder andere:de adressen van het afdelingsbestuur, van de leden van de gemeenteraadsfractie en van de wethouder. Ook vindt u daar de kandidatenlijst voor de verkiezingen en alle campagnenieuws.

Leeswijzer
In hoofdstuk 2 staan onze algemene opvattingen en de richtingwijzers voor ons politiek handelen en optreden. Dan weet u wat u aan ons heeft en van ons mag verwachten. Ook bij onderwerpen die niet in dit programma staan.
In hoofdstuk 3 staat bij elk beleidsterrein van de gemeente Lisse waar we ons de komende vier jaar sterk voor gaan maken. Daarbij volgen we de indeling van de gemeentelijke begroting.
Hoofdstuk 4 bevat een nadere uitwerking van ons financiële beleid. Daar staat hoe we om willen gaan met de toekomstige bezuinigingen.

2. WAAR D66 LISSE VOOR STAAT

Het gaat om mensen
Als je onze opvattingen in één regel samenvat, dan is dit de kern: het gaat om mensen. Daarbij leggen we de nadruk op de volgende punten:

• Vrijzinnigheid is onze inspiratiebron. Democratie zit in onze genen. Wij willen dat mensen meer te zeggen hebben over wie hen bestuurt en hoe zij hun eigen leefomgeving en hun eigen leven inrichten.

• Wij willen een open en sociale samenleving. Regels zijn er voor mensen. Niet andersom.
  Geen regels die onze vrijheden aantasten en onze privacy schenden. Geen regels die ontplooiing van talent en ondernemerschap in de weg staan.

• Wij willen dat iedereen een eerlijke en gelijke kans krijgt om zich te ontwikkelen en te ontplooien. Wij willen dat iedereen mee kan doen, dat niemand wordt buitengesloten. Dat betekent barrières wegnemen. Voor iedereen, jong en oud, arm en rijk. Dat is een kwestie van beschaving.

• Mensen zijn niet gelijk, mensen zijn wel gelijkwaardig. D66 houdt van verschillen. Verschillen tussen mensen zorgen voor leven en dynamiek. Mensen groeien van verschillen. Dat levert economische groei, sociale ontwikkeling en culturele diversiteit op. En daar is iedereen bij gebaat. Maar wij willen geen onrechtvaardige verschillen.

• Wij willen een gemeentelijke overheid die helder en doorzichtig is. Wij willen bovendien een bescheiden gemeente die zich bewust is van haar dienende taak. Wij willen een gemeente die voorwaarden schept en die niet remt met allerlei verordeningen en vergunningen. Wij hebben geen overspannen verwachtingen van de gemeentelijke overheid. De gemeente kan niet alles regelen, laat staan alles voorkomen: risico's zullen er altijd zijn. Want de gemeente is er voor de inwoners.

Richtingwijzers
In aansluiting op deze punten hanteren we een vijftal duidelijke richtingwijzers voor ons politieke denken en handelen.

A. Koester de grondrechten en gedeelde waarden
De fundamentele waarden van onze samenleving zijn vrijheid voor en gelijkwaardigheid van ieder mens, ongeacht opvattingen, geloof, seksuele geaardheid, gerichtheid of herkomst. Lichamelijke integriteit, geweldloze oplossing van belangenconflicten en een respectvol gehanteerde vrijheid van meningsvorming en uiting, inclusief respect voor onze democratische rechtsstaat, zijn voor ons centrale waarden.
Deze richtingwijzer geeft aan hoe wij een ieder tegemoet treden, ook degenen die met ons van mening verschillen. Wij willen dat mensen meer te zeggen hebben en hebben daarom blijvende aandacht voor de kwaliteit en de vernieuwing van het gemeentelijke bestuur.

B. Vertrouw op de eigen kracht van mensen
Wij vertrouwen op de eigen kracht van mensen. Daarom zien we de toekomst met optimisme tegemoet. Mensen zijn zo creatief dat ze steeds opnieuw zelf oplossingen vinden.
Wij willen dat de overheid deze kracht, vindingrijkheid en creativiteit van mensen ondersteunt en ruimte geeft. Wat mensen voor zichzelf en anderen kunnen doen is veel belangrijker en effectiever dan wat de overheid kan doen. Vertrouwen op de eigen kracht van mensen gaat overigens hand in hand met het uitgangspunt dat zij een eigen verantwoordelijkheid hebben.
Deze richtingwijzer zet ons op het spoor van minder (betuttelende) regels en bureaucratie. Met als voorbeelden vergunningverlening op basis van vertrouwen en het bevorderen van persoonsgebonden budgetten.

C. Beloon prestatie en deel de welvaart
Mensen zijn niet gelijk, maar wél gelijkwaardig. Mensen zijn verschillend en wij willen dat de overheid ruimte laat voor die verschillen. Wij willen een dynamische, open samenleving waarin iedereen de ruimte krijgt om zijn eigen beslissingen te nemen en iedereen zich op zijn eigen manier kan ontwikkelen. Wij vinden het vanzelfsprekend om welvaart met elkaar te delen. We willen dat zoveel mogelijk mensen meedoen in het maatschappelijk en economisch proces, want daar worden we allemaal beter van. Voor mensen die zichzelf niet kunnen redden dragen we een gezamenlijke verantwoordelijkheid.
Deze richtingwijzer onderstreept het belang van goed onderwijs en ondernemerschap, en van een menselijk sociaal beleid. Maar ook het belang van eerlijke kansen voor werken en wonen.

D. Streef naar een duurzame en harmonieuze samenleving
Wij willen de wereld om ons heen tegemoet treden met respect en zorg. Dat geldt voor de mensen om ons heen en voor onze leefomgeving. De aarde is ook van toekomstige generaties en daar moeten we dus zorgvuldig mee omgaan. We willen stoppen met het uitputten en vervuilen van onze leefomgeving. We willen dat in de discussie over natuur en milieu niet het behoud, maar de aantasting van natuur en milieu beargumenteerd wordt.
Deze richtingwijzer betekent hoge prioriteit voor duurzaamheid in alle opzichten en met name voor (het behoud van) cultuurhistorie, groen en natuurwaarden. 

E. Denk en handel ook buiten de eigen gemeentegrenzen
Lisse bevindt zich niet op een eiland. Er zijn volop gedeelde belangen met de gemeenten om ons heen en in de regio. Er zijn vele gemeentelijke taken die beter, goedkoper en effectiever samen met andere gemeenten kunnen worden opgepakt. Waar mogelijk en zinvol kijken we ook verder dan onze eigen regio. Daarbij handelen wij overigens steeds pragmatisch, nuchter en op basis van feiten. Wij hechten immers niet aan gevestigde belangen en structuren.
Volgens deze richtingwijzer zijn wij actief voorstander van intergemeentelijke samenwerking.

3. WAAR D66 LISSE ZICH VOOR GAAT INZETTEN

3.1. DIENSTVERLENING

Wat willen we bereiken?
De dienstverlening aan inwoners, bedrijven, verenigingen en organisaties moet vlot, goed en betrouwbaar zijn. Dat vraagt om voortdurende vernieuwing en vereist bovendien een actieve en doeltreffende communicatie. We vinden ook dat er minder regeldruk moet zijn.

D66 Lisse wil

• hoge prioriteit voor de verbetering van de dienstverlening door de gemeente, in de Gemeentewinkel en aan het Lokaal Loket Lisse 
• een waarderingscijfer van 7,5 voor de dienstverlening, resp. behoren bij de beste 50 dienstverlenende gemeenten
• minder bureaucratie en minder regels

Wat gaan we daarvoor doen?
Verbetering dienstverlening

• alle producten en diensten van de Gemeentewinkel 24 uur per dag, 7 dagen per week, via internet online beschikbaar maken
• terugmelding op de wijze die de aanvrager verkiest (e-mail, sms, telefonisch, schriftelijk)
• samen met de inwoners (de klanten) regelmatig de dienstverlening doorlichten en verbeteracties doorvoeren
• inwoners actief benaderen met op hen afgestemde, gerichte informatie en advies

Minder bureaucratie en minder regels

• actief inzetten op het vergaand afschaffen, beperken en/of vereenvoudigen van regels en procedures, en van vergunningen
• meer verantwoordelijkheid bij de inwoners leggen, bijvoorbeeld vergunningsvrij bouwen en afschaffen welstandsadvies
• vergaand vereenvoudigen van (electronische) formulieren en aanvraagprocedures

Wat mag dat (extra) kosten?
De kosten blijven binnen de begroting. Eventuele besparingen door minder bureaucratie en minder regels komen ten goede aan het verbeteren van de dienstverlening.

De vermindering van bureaucratie en regeldruk zorgt voor een lagere lokale lastendruk. Inwoners, instellingen en bedrijfsleven zijn minder tijd en kosten kwijt voor vergunningverlening door de gemeente.

3.2. ZORG EN WELZIJN

Wat willen we bereiken?
Het brede terrein van Zorg en Welzijn heeft voor D66 Lisse hoge prioriteit. Wij vinden dat Lisse een sociale gemeente moet zijn, die solidariteit met de zwakkere en kwetsbare inwoners hoog in het vaandel heeft staan. Wie zichzelf niet kan redden doen we een behoorlijk aanbod van advies en ondersteuning. Maar de eigen verantwoordelijkheid staat wel voorop. In eerste aanleg moeten mensen immers zelf keuzes maken en zelf voldoende inspanningen leveren. Bij het aanbod van ondersteuning hoort onverkort, dat eigen inzet en offers gevraagd worden.

D66 Lisse wil

• maatwerk en menselijke maat bij de uitvoering van het beleid inzake bijstand en de hulp bij het huishouden (WMO)
• niet bezuinigen op het minimabeleid
• meer aandacht voor mensen met een geestelijke en/of lichamelijke beperking
• een ouderenbeleid gericht op kwetsbare ouderen
• ook aandacht voor andere kwetsbare groepen, zoals kinderen in arme gezinnen

Wat gaan we daarvoor doen?
Sociale zaken en WMO

•  maatwerk en menselijke maat opnemen als speerpunt in de jaarlijkse programma’s van de ISD Bollenstreek voor Lisse
• huisbezoek bij alle indicaties voor hulp bij huishouden (WMO)
• bevorderen (verantwoord) gebruik van persoonsgebonden budgetten (PGB’s)
• actief bevorderen van het gebruik van (bijzondere) bijstand en minimabeleid
• bij schuldhulpverlening voorrang geven aan jongeren en personen/gezinnen beneden het sociaal minimum, en meer inzet op preventie

Meer aandacht voor mensen met beperking

• zorgen dat alle voorzieningen in de gemeente voor iedereen Bereikbaar, Toegankelijk en Bruikbaar zijn; dat geldt voor de openbare ruimte, voor gebouwen, woningen, winkels, scholen, vervoer, vrijetijdsvoorzieningen, etc.
• streven naar een plaats in de top 50 van de meest toegankelijke gemeenten in Nederland

Ouderenbeleid en welzijn

• stevig inzetten op signalering, advisering en ondersteuning van kwetsbare ouderen, en ook nagaan of dit ook voor andere groepen kwetsbare inwoners kan gelden
• positie van de Stichting Welzijn Ouderen Lisse (SWOL) voor kwetsbare ouderen versterken
• onderzoeken of een brede stichting Welzijn in Lisse zinvol is (met de SWOL als onderdeel daarvan)

 
Wat mag dat (extra) kosten?
Alle rijksmiddelen voor Sociale Zaken en WMO zijn en blijven voor deze doeleinden beschikbaar ten behoeve van het voorzieningenniveau.

3.3. REGIONALE SAMENWERKING

Wat willen we bereiken?
Lisse is geen eiland. Er zijn veel gedeelde belangen met de gemeenten om ons heen en in de regio. Bovendien vragen veel maatschappelijke vraagstukken om afstemming en/of uitvoering op een grotere schaal dan die van onze eigen gemeente. Dat geldt net zo goed voor het bedrijfsleven en de maatschappelijke organisaties. Zij opereren doorgaans al op een grotere schaal dan de gemeente.
Vele gemeentelijke taken kunnen beter, goedkoper en effectiever samen met andere gemeenten opgepakt worden. Dit versterkt onze bestuurskracht.

D66 Lisse wil

• krachtig meewerken aan regionale samenwerking in het belang van de gemeente Lisse en haar inwoners
• een fusie met andere gemeenten op termijn niet uitsluiten, maar fusie is geen doel op zichzelf

Wat gaan we er voor doen?
Krachtig meewerken aan regionale samenwerking in het belang van de gemeente Lisse en haar inwoners

• voor de komende jaren een nauwe samenwerking aangaan met tussen de gemeenten Hillegom, Noordwijkerhout, Noordwijk en Teylingen
• met deze gemeenten vooral samenwerkingsafspraken maken over gemeentegrens-overstijgende functies, zoals wonen, werken, infrastructuur, natuur en landschap
• de samenwerking binnen de Greenport Ontwikkelingsmaatschappij hoge prioriteit geven
• de samenwerking en zichtbaarheid binnen de regio Holland Rijnland onverminderd voortzetten
• vaker overleg en meer samenwerking met de gemeente Haarlemmermeer
• over de regionale samenwerking steeds open en duidelijk communiceren met de inwoners, het bedrijfsleven en de maatschappelijke organisaties in Lisse

Een fusie met andere gemeenten op termijn niet uitsluiten, maar fusie is geen doel op zichzelf

• bij een eventuele fusie op termijn heeft de vorming van één gemeente in de Bollenstreek onze voorkeur
• een eventuele fusie op termijn komt voor D66-Lisse pas in aanmerking als vaststaat dat alleen samenwerking onvoldoende meerwaarde biedt en de voordelen genoeg opwegen tegen de nadelen
• als randvoorwaarde voor een eventuele fusie op termijn geldt voor D66-Lisse, dat de inwoners, de bedrijven en de maatschappelijke organisaties in Lisse daarover vooraf en tijdig worden geraadpleegd.

Wat mag het (extra) kosten?
De structurele kosten voor regionale samenwerking blijven binnen de begroting.

Door actief in te zetten op regionale samenwerking zijn besparingen mogelijk voor de gemeente en kan de lastendruk afnemen voor inwoners, instellingen en het bedrijfsleven.

3.4. RUIMTE EN WONEN

Wat willen we bereiken?
Het open karakter van de bollenstreek met de hoge cultuurhistorische en natuurwaarden willen we behouden en meer bij het dorp betrekken. Verantwoorde vermindering van het bollenareaal biedt openingen voor wonen en voor de Greenport Bollenstreek. D66 Lisse wil de beperkte ruimte optimaal benutten. Goed en prettig wonen staat daarbij voorop. Vooral voor starters en ouderen moeten er meer woningen komen. Lisse moet goed bereikbaar zijn en blijven. Met name ook met het openbaar vervoer.

D66 Lisse wil

• de unieke waarden van de streek behouden, maar wel ruimte maken voor wonen
• het buitengebied en het dorp beter met elkaar verbinden
  de woningvoorraad vergroten, voor (jonge) starters en senioren, en sociaal
• goede (openbaar) vervoersverbindingen naar belangrijke voorzieningen

Wat gaan we daarvoor doen?
De unieke waarden van de streek behouden, maar wel ruimte maken voor wonen

• komen tot een offensief Masterplan voor de Greenport Ontwikkelingsmaatschappij, dat zicht richt op een verantwoorde beperking van het bollenareaal voor woningbouw én op een optimale herinrichting van de streek met behoud van haar unieke waarden

Het buitengebied en het dorp beter met elkaar verbinden

• het buitengebied, vooral het landgoed Keukenhof, meer verbinden met het dorp, en de toegankelijkheid via wandelen en fietsen verbeteren 
• meer wandelroutes zoals het Laarzenpad en het Ommetje Poelpolder realiseren; en parken, plantsoenen en groene stroken met wandelroutes aan elkaar verbinden

De woningvoorraad vergroten, voor starters en senioren, en sociaal

• beter grondgebruik door meer woningen per m2 te bouwen; hoogbouw is geen taboe
• vasthouden aan ten minste 30% sociale (huur)woningen 
• meer bouwen voor starters op de woningmarkt: 25% van de nieuw te bouwen woningen is onze ondergrens. De huren en prijzen van deze woningen moeten blijvend voor de doelgroep bereikbaar blijven
• meer stimulansen om starterswoningen voor de doelgroep binnen bereik te brengen, zoals startersleningen, en maatregelen inzake koopgarant en maatschappelijk gebonden eigendom
• (tijdelijke) 1-persoons wooneenheden realiseren voor jongeren van 18-23 jaar
• meer doorstroming op de woningmarkt door groter aanbod ‘doorstroom’-woningen
• voor senioren, zorgbehoevenden en mensen met een beperking moet er een passend aanbod van woonvormen zijn met daarop afgestemde zorg- en dienstverlening. Dit aanbod moet aanzienlijk toenemen
• de woningcorporaties (STEK en Eigen Haard) als primaire partners beschouwen bij het realiseren van deze woningbouwopgaven

Goede (openbaar) vervoersverbindingen

• goede bereikbaarheid van ziekenhuizen en stations vanuit Lisse
• aansluiting op hoogwaardig openbaar vervoer met de Zuidtangent
• bushaltes moeten in het centrum binnen 400 meter vanaf de woningen staan
• inzetten voor een tweede ontsluiting met Lisserbroek

Wat mag het (extra) kosten?
Realisatie moet passen binnen de beschikbare middelen.

3.5. JEUGD EN ONDERWIJS

Wat willen we bereiken?
Jeugd en onderwijs zijn typische D66-onderwerpen. Nadrukkelijk zijn wij van mening dat er met name voor de jeugd tussen 12 en 18 jaar meer te doen moet zijn in ons dorp. Financiële en andere drempels voor deelname aan sport en cultuur moeten zoveel mogelijk worden weggenomen.
Als het om onderwijs gaat heeft de gemeente vooral een taak waar het de onderwijshuisvesting betreft. Daarbij willen we multifunctioneel gebruik van scholen en schoolpleinen (o.a. Brede School) bevorderen. Over de inhoud van het onderwijs gaat de gemeente niet. Maar de gemeente kan in de zijlijn wel enige invloed uitoefenen. D66 Lisse pleit voor een actuele en inspirerende lokale educatieve agenda, met aandacht voor achterstanden en leerlingen met problemen.

D66 Lisse wil

• meer activiteiten voor de jeugd
• een lokale educatieve agenda over achterstanden en leerlingen met problemen

Wat gaan we er voor doen?
Meer activiteiten voor de jeugd

• ondersteunen van initiatieven, zoals bioscoop, bollendisco, etc.
• faciliteren en subsidiëren van activiteiten voor de jeugd in de wijken en op straat, zoals straatspeeldagen, (wijk)voetbaltoernooien etc.
• in het buurtgericht werken nadrukkelijk meer jeugdactiviteiten opnemen
• het waar nodig verder bevorderen van de deelname van jeugd aan sport en culturele uitingen, met name als het gaat om jeugd die om financiële redenen aan de kant staat

Een lokale educatieve agenda over achterstanden en leerlingen met problemen

• (weer) invoeren en ondersteunen van vroeg- en voorschoolse educatieprogramma’s om daarmee (taal)achterstanden aan te pakken van kinderen in peuterspeelzalen en kinderopvang en in de basisschool groepen 1 en 2
• zorgen voor een goede overdracht van peuterspeelzalen en kinderopvang naar de basisschool
• het op de voet volgen van de opnamecapaciteit van het speciaal (basis) onderwijs om ontoelaatbare wachtlijsten tijdig te onderkennen en aan te pakken
• het verbeteren van de aansluiting onderwijs-jeugdzorg, zowel met inzet van het Centrum voor Jeugd en Gezin, als in intergemeentelijk verband

Wat mag het (extra) kosten?
Realisatie vindt plaats binnen de beschikbare middelen. We willen in deze periode 25.000 euro extra per jaar uittrekken voor meer activiteiten voor de jeugd. Dit extra budget betrekken we bij de intensivering van buurtgericht werken (zie paragraaf 3.8).

3.6. ECONOMIE EN TOERISME

Wat willen we bereiken?
Belangrijke economische sectoren voor Lisse zijn het bollencomplex, het koopcentrum en het toerisme. Bij het bollencomplex staan het behoud van de handel en de uitbouw als kenniscentrum voor de bloembollenteelt voorop. Voor het koopcentrum Blokhuis/Kanaalstraat is de ontwikkeling van het voormalige Hobahogebied van belang en voldoende parkeergelegenheid in en rond het centrum. Bloementuin en landgoed Keukenhof vormen de spil van de toeristische en recreatieve aantrekkingskracht van Lisse. Voortdurende vernieuwing van deze en andere lokale economische activiteiten is essentieel. Innovatie en duurzaamheid zijn daarbij sleutelbegrippen.

D66 Lisse wil

• een nieuwe economische beleidsvisie, waarin duurzaamheid en innovatie centraal staan
• toerisme en recreatie in Lisse versterken

Wat gaan we daarvoor doen?
Een nieuwe economische beleidsvisie, waarin duurzaamheid en innovatie centraal staan

• in de bedrijventerreinenstrategie inzetten op revitalisering boven uitbreiding
• een samenhangende visie ontwikkelen op het koopcentrum in Lisse, gericht op een aantrekkelijk en onderscheidend winkelaanbod
• nadrukkelijk aandacht voor de positie van het winkelcentrum Poelmarkt
• de parkeergelegenheid in en rond het centrum uitbreiden en optimaliseren, met een minimaal ruimtebeslag en een innovatief parkeermanagement
• ondersteunen van startende ondernemers die voor duurzame en innovatieve bedrijvigheid zorgen

Toerisme en recreatie in Lisse versterken

• stimuleren van de komst van een bolleninformatiecentrum;
• Panorama Tulipland onderdak bieden in Lisse
• het bloemencorso als een pijler van het toerisme meer financiële ondersteuning bieden
• ondersteunen van evenementen met een toeristische attractiewaarde zoals een “Bollenpopconcert”, een “Bollenwielerronde” e.d.
• beter benutten van sportieve en culturele evenementen als toeristische publiekstrekkers
• ontwikkelen van meer wandel- en fietsroutes in Lisse en de regio
• het wettelijk maximum aantal koopzondagen toestaan, met name in de het Keukenhofseizoen

Wat mag dat (extra) kosten?
Realisatie vindt plaats binnen de beschikbare middelen.

3.7. CULTUUR EN SPORT

Wat willen we bereiken?
Op het gebied van cultuur blijft in Lisse nog veel te wensen over. We willen dat Lisse flinke stappen zet om een meer culturele gemeente te worden. Lisse is al een sportieve gemeente. Dat willen we graag meer benutten en versterken. Met name denken we dat de samenhang tussen sport en andere beleidsterreinen verbeterd kan worden. Deelname aan cultuur en sport moet in principe voor iedereen mogelijk zijn, vooral ook voor kinderen uit arme gezinnen. De betaalbaarheid en de toegankelijkheid hebben onze speciale aandacht.

D66 Lisse wil

• meer culturele activiteiten en een hoger niveau van het cultuuraanbod
• inspelen op de maatschappelijke rol van de sportvereniging
• bevorderen van sporten op alle leeftijden

Wat gaan we daarvoor doen?
Meer culturele activiteiten en een hoger niveau van het cultuuraanbod

• beter inzetten van de culturele lokaties : Dever, Landgoed Kasteel Keukenhof, Museum De Zwarte Tulp, jongerencentrum De Greef (en het toekomstige Cultureel Centrum)
• nieuwe beleidsnota Cultuur met een hoger jaarlijks cultuurbudget
• monumentenbeleid en cultuurhistorie onderbrengen in portefeuille cultuur
• ruimere subsidiemogelijkheden voor (kwalitatief hoogstaande) activiteiten en evenementen
• meer kunstwerken in de openbare ruimte door invoering van een percentageregeling bij opdrachten/projecten van de gemeente
• onderzoeken van mogelijkheden voor professionele ondersteuning van de culturele verenigingen en organisaties, zoals Symfonieorkest van de Bloembollenstreek en museum De Zwarte Tulp, ook bij het opleiden en trainen van aankomend (top)talent

Maatschappelijke rol van de sportvereniging

• sportverenigingen rol geven in (de uitvoering van) o.a. het jeugd- en gezondheidsbeleid
• sportverenigingen meer betrekken bij buitenschoolse activiteiten, activiteiten voor senioren en gehandicapten

Bevorderen van sporten op alle leeftijden

• betere samenwerking tussen sportverenigingen en (basis)onderwijs
• meer bewegingsonderwijs op de basisscholen, ook door inzetten van de door het rijk gesubsidieerde combinatiefuncties
• in de wijken plekken realiseren voor bewegen en sporten, van trapveldjes tot fitness apparaten (‘outdoor gym’) naast speelruimten
• samen met verenigingen ontwikkelen van innovatieve en doelgroepgerichte sportactiviteiten voor senioren en voor jongeren
• daluren van sportaccommodaties inzetten voor senioren en speciale doelgroepen
• onderzoek naar de kansen en mogelijkheden voor de jachthaven als multifunctioneel watersportcentrum, inclusief passantenhaven

Wat mag dat (extra) kosten?
Realisatie vindt plaats binnen de beschikbare middelen. We willen de komende vier jaar 50.000 euro per jaar extra uittrekken voor cultuur en sport (exclusief kunstwerken, tarieven en accommodatiebeleid); dekking uit beschikbare begrotingsruimte en/of via herschikking (“oud voor nieuw”).

3.8. LEEFBAARHEID

Wat willen we bereiken?
De leefomgeving van alle Lissers moet schoon, heel en veilig zijn. Dat kan alleen lukken met betrokkenheid, medeverantwoordelijkheid en zeggenschap van de inwoners, juist ook in hun eigen buurt.
Bij de kwaliteit van de leefomgeving speelt duurzaamheid een sleutelrol. Daarom willen we een actieve inzet van de gemeente voor een schoon milieu, voor energiebesparing en tegen geluidshinder, voor het behoud van cultuurhistorie, en voor meer groen en natuur. Kortom, Lisse als groene edelsteen in de Randstad!

D66 Lisse wil

• hoge prioriteit voor buurtgericht werken
• duurzaamheid als kernwaarde in het gemeentelijk beleid

Wat gaan we daarvoor doen?
Hoge prioriteit voor buurtgericht werken

• meer capaciteit voor buurtgericht werken en buurtbemiddeling
• per buurt samen met inwoners en betrokken organisaties een buurtvisie opstellen en daaraan budgetten koppelen

Duurzaamheid als kernwaarde voor gemeentelijk beleid

• investeren in CO2 reductie en energiebesparing: op weg naar een energieneutraal Lisse.
• krachtig stelling nemen tegen wijzigingen van de vliegroutes van en naar Schiphol en tegen een tweede Kaagbaan waardoor de geluidshinder boven Lisse toeneemt
• cultuurhistorische belangen ontzien bij veranderingen in de bebouwde en ongebouwde omgeving
• groen en natuur waarmogelijk uitbreiden en dichter bij de inwoners brengen; dit kan door het creëren van een doorlopende groenstructuur en het goed inpassen van voorzieningen voor wandelen, fietsen, sport en spel
• meer aandacht voor dierenwelzijn en dierenopvang
• een betere plek en volwaardige steun voor de kinderboerderij
• de kwaliteit van de leefomgeving als speerpunt voor gemeentelijke handhaving

Wat mag het (extra) kosten?
Wij willen voor buurtgericht werken en voor duurzaamheid in de komende periode meer geld uittrekken. Vooralsnog denken we alles bij elkaar aan 100.000 euro per jaar. Dekking vindt plaats uit de beschikbare begrotingsruimte en/of door herschikking (“nieuw voor oud”).

3.9. VEILIGHEID

Wat willen we bereiken?
Veiligheid maken we samen. Overlast moeten we samen tegengaan. Het is niet alleen een zaak van de gemeente, de politie en de brandweer. Ook de inwoners hebben hierbij een verantwoordelijkheid. Dat geldt evenzeer voor maatschappelijke organisaties en het bedrijfsleven zoals scholen, winkels, bedrijven, woningbouwcorporaties, vervoersorganisaties en zorginstellingen. Voor D66 Lisse geldt: wel handhaven, geen betutteling.

D66 Lisse wil

• veilige wijken in de hele gemeente
• overlast stevig aanpakken

Wat gaan we daarvoor doen?
Veiligheid en overlast

• strikt handhaven gericht op veiligheid en bestrijding van overlast
• een nieuw beleidsprogramma opzetten, waarbij inwoners, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties betrokken worden
• in de buurtvisies en de ruimtelijke ordeningsplannen veiligheids- en overlastparagrafen opnemen

Veiligheid

• de vrijwillige brandweer behouden en blijven steunen
• stimuleren van de oprichting van een vrijwillige jeugdbrandweer in Lisse
• hoge prioriteit geven aan (verkeers-)veiligheid rond scholen
• extra aandacht voor te hard rijden binnen de bebouwde kom

Overlast

• overlast en verloedering in de buurt stevig aanpakken
• uitgaansoverlast in het centrum strak tegengaan
• alcoholmatiging bevorderen en handhaven
• vrije sluitingstijden voor de horeca

Wat mag het (extra) kosten?
Realisatie vindt plaats binnen de beschikbare middelen.

3.10. BESTUUR EN BEDRIJFSVOERING

Wat willen we bereiken?
In bestuurlijk opzicht is verdere ontwikkeling van onze lokale democratie is beslist gewenst. Voor het ambtelijk apparaat moet na de afgelopen reorganisatie vooral de organisatiecultuur aan bod komen. De centrale vraag daarbij is hoe Lisse zich beter kan manifesteren als ‘dienende’ gemeente. Daarnaast heeft voortgaande efficiencyverbetering hoge prioriteit.
Een solide financieel beleid staat uiteraard voorop.

D66 Lisse wil

• nieuwe wegen zoeken om de plaatselijke democratie te versterken
• efficiencyverbetering en deregulering
• een solide financieel beleid

Wat gaan we daarvoor doen?
Nieuwe wegen voor de lokale democratie

• instellen van ‘wijkwethouders’ : leden van B&W direkt aanspreekbaar maken voor een deel van Lisse door hen buurten en wijken in portefeuille te geven (bijvoorbeeld 1. Poelpolder, 2. centrum, 3. overige delen van Lisse en buitengebied)
• gemeentelijke beleidslijn ontwikkelen voor inwonersparticipatie, met name ook op terreinen waar dit nu nog niet gebeurt, bijvoorbeeld klankbordgroepen of denktanks bij onderwerpen als milieu, natuur, ruimtelijke ordening, dienstverlening, etc.
• instellen van onafhankelijke commissie voor bezwaarschriften tegen B&W-besluiten, en meer inzet van mediation

Efficiencyverbetering

• verder invoeren van de regisserende rol van de gemeente
• inventarisatie van maatregelen voor vergaande efficiencyverbetering en deregulering, door inzet van ICT, door verminderen van regels en procedures, en door vereenvoudiging van besluitvorming
  

Solide financieel beleid

• hanteren van strikte begrotingsdiscipline: extra uitgaven die niet in de begroting zijn opgenomen mogen alleen als deze wettelijk voorgeschreven, onvermijdelijk, of absoluut noodzakelijk zijn
• verhoging van de gemeentelijke belastingen geldt als laatste optie, en heeft als voorwaarde dat Lisse bij de 100 gemeenten met de laagste lastendruk blijft behoren
• zorgvuldig omgaan met en bestemmen van de NUON-gelden, in het besef dat het middelen zijn voor het realiseren van –bij voorkeur structurele- gemeentelijke doelen
• zie hoofdstuk 4 voor de nadere uitwerking van het financieel beleid van D66 Lisse

Wat mag dat (extra) kosten?
Realisatie vindt plaats binnen de beschikbare middelen.

4. NADERE UITWERKING FINANCIEEL BELEID

 
Sommige voornemens in dit verkiezingsprogramma leiden tot extra kosten. In de regel vinden we dat die binnen de beschikbare middelen moeten worden opgevangen (‘nieuw voor oud’). Dit kan door ook binnen programma’s bewuste keuzes te maken en daarvoor medewerkers, middelen en financiën gericht in te zetten.
Tegelijkertijd is de algemene verwachting, dat er vanaf 2011/2012 een forse korting op het gemeentefonds zal plaatsvinden. Voor Lisse zou dat wel eens circa 3 miljoen euro kunnen bedragen. Hieronder geven we aan, hoe we met dat vooruitzicht om willen gaan en tegelijkertijd ons eigen verkiezingsprogramma een financiële basis willen geven.

Financieel duurzaam evenwicht
D66 Lisse wil dat onverwachte tegenvallers niet direct hoeven te leiden tot een lastenverzwaring voor de inwoners en het bedrijfsleven. Onze strategie is sturen op een financieel duurzaam evenwicht, waarbij structurele lasten worden gedekt door structurele baten en incidentele impulsen door eenmalige meevallers. Om te komen tot een financieel duurzaam evenwicht voor nu en in de toekomst moeten de structurele baten minimaal gelijk zijn aan de structurele lasten. De structurele baten van de gemeente zullen vanaf 2011/2012 sterk afnemen als gevolg van de korting van het rijk op de algemene uitkering uit het gemeentefonds. De structurele lasten zullen evenredig moeten afnemen. Dit betekent dat D66 kritisch zal kijken naar de uitgaven die voor de lange termijn langdurig een significant beslag leggen op de begroting.

Heroverweging investeringen
De gemeente heeft een flink investeringsprogramma. Vanaf 2011 zullen als gevolg van het investeringsprogramma de kapitaallasten flink toenemen. Kapitaallasten vormen een vast deel van de begroting die, zodra ze eenmaal een feit zijn, onvermijdelijk zijn. Wanneer in verhouding de kapitaallasten toenemen dan neemt de flexibiliteit van de begroting af en daarmee de mogelijkheid om bezuinigingen en andere financiële tegenvallers op te vangen. Een te hoog aandeel kapitaallasten is dus niet gewenst, terwijl die bij de gemeente Lisse juist toenemen. De gemeente zou bij sommige investeringen de focus kunnen verschuiven van participeren naar stimuleren door haalbaarheidsonderzoeken en de investering te laten bij de marktpartij die de winst kan incasseren.

Bezuinigingen
Bij toekomstige bezuinigingen is uiterste zorgvuldigheid geboden. Daarnaast maakt D66 heldere keuzes als het gaat om bezuinigingen op beleidsthema’s. Voor D66 is het belangrijk dat een paar belangrijke beleidsterreinen zoveel mogelijk worden ontzien, namelijk zorg en welzijn en jeugd en onderwijs, in het bijzonder waar het kwetsbare groepen betreft. Ook vinden wij, dat niet bezuinigd moet worden op de dienstverlening aan burgers, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties.

Dekking van de concrete voorstellen van D66 Lisse
D66 wil de komende vier jaar een aantal weloverwogen en verantwoorde impulsen geven. In dit verkiezingsprogramma hebben wij voorgesteld de komende vier jaar extra geld uit te trekken voor jeugd en onderwijs (€25.000), cultuur en sport (€50.000), en leefbaarheid ( €100.000), in totaal €175.000. De extra lasten over een periode van vier jaar komen uit op € 700.000. We geven nadrukkelijk aan, dat het hier om tijdelijke impulsen gaat, en dus niet om structurele lasten die ook daarna zonder afweging moeten voortduren. De dekking voor deze impulsen van € 700.000 voor vier vinden we door inzet van de stelpost van € 224.000 beschikbaar binnen het thema Bestuur en Bedrijfsvoering (zie gemeentebegroting 2010), de reserve Uitvoering coalitieprogramma (€ 147.000, zie 3e tussentijdse rapportage 2009) en voor het overige door inzet van een deel van de Algemene Reserve. Dit laatste kan zonder risico omdat de weerstandscapaciteit van de gemeente ruim voldoende is.